Kışın sık rastlanan sorunlardan biri de deri kuruluğudur. Deri tüm vücudumuzu örten, dış etkenlerden koruyan bir manto gibidir. Derinin en üst tabakası, ölü hücrelerden oluşan stratum korneum tabakasıdır. Bu tabakadaki yağ katmanı ve ölü hücreler su tutulmasını sağlar ve derinin su kaybetmesini önler.
Deri kuruluğu tüm vücutta olmakla birlikte, daha çok kol ve bacaklarda hissedilir. Kaşıntı şikâyeti ile doktora başvuran hastaların büyük kısmında deri kuruluğu tespit edilir ve buna yönelik tedaviye iyi cevap verir. Cilt kuruluğu düzeltilmediği takdirde kaşıntı, egzama, deri kalınlaşması ve renk koyulaşması oluşur. Kaşıntı ile deride oluşan çatlaklardan mikroorganizmaların girmesiyle enfeksiyonlar da gelişebilir.
Ç
ocukluk çağı egzaması olarak bilinen atopik egzama da, kuruluk ve pullanma giderilmediği takdirde deride kabuklanma, derin çatlaklarla seyreden önemli hasarlar oluşur.
Yaşlanmayla birlikte derinin su tutma yeteneği de azalmaya başlar. Ayrıca bazı ilaçların kullanımı (idrar söktürücü, kolesterol düşürücü gibi) da deri kuruluğunun nedenlerindendir.
Deri kuruluğunun nedenlerini özetlersek,
• Kalıtsal özellikler
• Artan yaş ile doğal nem tutma özelliğinin azalması,
• Mevsimsel özellikler, özellikle kış aylarında kuru hava, düşük nem, rüzgâra maruziyet,
• Merkezi ısıtmalı kapalı alanlar ve ısı kaynaklarına çok yakın olmak,
• Sık duş, banyo ve çok sıcak – çok soğuk, klorlu suda yüzmek,
• Hormonal düzenin değişmesi, guatr ya da kadınlarda menapozal dönemler gibi,
• Bazı ilaç kullanımlarında yan etki olarak,
• Atopik dermatit, sedef hastalığı gibi deri hastalıkları,
• Sabun, deterjan gibi çözücülerle temas etmek,
• Bilinçsiz kozmetik kullanımı.
Kurumaya yatkın derilerde sabun ve su ile teması azaltmalı, cildin yağ tabakasını ve nemini koruyabilen özel sabunsuz nötr temizleyiciler kullanılmalıdır. Sıcak su derinin doğal yağını ve dolayısı ile nemini yok ettiği için sıcak sudan ve uzun süren banyolardan kaçınılmalıdır.
Banyodan sonra deri hafif nemli iken hemen nemlendirici krem ve losyonlar uygulanmalı; özellikle üre, lanolin, pantenol, gliserin içeren ürünler tercih edilmelidir. Ayrıca fiziksel ortamın nemli olmasına ve bol su içmeye de özen gösterilmelidir.
Hepinize sağlıklı, mutluluk dolu günler dilerim.
Dr. Zeliha Çalıkoğlu
Dermatoloji Uzmanı
|